Eurepejskie Centrum Solidarności

zwiń top V

ECS / ZBIORY

Publikacje własne



Działalność wydawnicza Europejskiego Centrum Solidarności

Biznes patriotyczny Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2011. - 283, [1] s. : il. ; 29 cm. - ISBN 978-83-62853-01-4 . „Biznes patriotyczny” Mateusza Fałkowskiego to pierwsza w istocie doskonale udokumentowana (także materiałami esbeckimi) monografia jednego z najważniejszych ogniw Drugiego Obiegu. 
To coś znacznie więcej niż naukowe opracowanie, choć nic z wymogów rzeczowego wykładu nie zostało pominięte. Po prostu wchodzimy, na ile to jest możliwe, do kuchni tego przedsięwzięcia, poznajemy dziesiątki ludzi, to co robili, czym ryzykowali, jakie koszty ponosili i ile zarabiali”.
 
Prof. Andrzej Paczkowski

 

Samoograniczająca się rewolucja / Jadwiga Staniszkis Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 382, [2] s. ; 22 cm + dysk optyczny (CD ROM). - (Idea Solidarności. Historia Solidarności). - ISBN 978-83-62853-00-7.

Samoograniczająca się rewolucja to książka-klasyk. Jest jedną z najbardziej znanych na świecie prac poświęconych genezie Solidarności. Wydana najpierw we Francji (1982), a później w Stanach Zjednoczonych w prestiżowym wydawnictwie Pinceton University Press (1984), zapewniła Staniszkis pozycję jednej z najbardziej znanych polskich socjologów na świecie. Książka powstała między wrześniem 1980 roku a styczniem 1982 roku. Staniszkis wnikliwie obserwuje wydarzenia Sierpnia 1980 uczestnicząc w komisji ekspertów Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego. Grupę ekspertów opuszcza w wyniku sprzeciwu wobec zamieszczenia w tekście porozumień zapisu o „kierowniczej roli partii". Autorka poddaje krytyce nie tylko kształt systemu politycznego okresu PRL, lecz także utopijny charakter solidarnościowej wizji społeczeństwa wolnego od polityki i opartego na jedności społecznej. W swoich analizach skupia się na mechanizmach władzy tworzących się zarówno po stronie obozu Solidarności, jak i obozu rządzącego. Ta krytyczna perspektywa wobec wydarzeń roku 1980 prezentowana przez Staniszkis w książce spowodowała, że Samoograniczająca się rewolucja czekała niemal 30 lat na publikację w Polsce.

 

Solidarność: analiza ruchu społecznego 1980-1981 / Alain Touraine Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 334 s. : il. ; 20 cm. (Idea Solidarności. Historia Solidarności). - ISBN 978-83-930472-4-6.

Jedna z najlepszych analiz socjologicznych narodzin ruchu Solidarności, pisana z perspektywy obcokrajowca krytycznie odnoszącego się do ówczesnych przemian społeczno-politycznych. Autor jest wybitnym znawcą ruchów społecznych, zwłaszcza zaś organizacji robotniczych na świecie. Jego praca to wyjątkowy dokument epoki, będący głęboką analizą procesów społecznych, które prowadzą do zmiany sytuacji politycznej w kraju i podkreślający wyjątkowość ruchu Solidarności na mapie rewolucji mających miejsce w świecie w wieku XX.

 

Pismo naukowe "Wolność i Solidarność" : studia z dziejów opozycji wobec komunizmu i dyktatury Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 24 cm. - ISSN 2082-6826.

Pierwszy numer pisma Europejskiego Centrum Solidarności pt. Wolność i Solidarność. Studia z dziejów opozycji wobec komunizmu i dyktatury. Będzie ono poświęcone historii ruchu Solidarność w latach 1980-1989 oraz opozycji demokratycznej w Polsce i w innych krajach komunistycznych, także poza Europą, jak: Chiny, Wietnam, Kuba, Nikaragua. W kręgu zainteresowań pisma znajdą się również ruchy demokratyczne w systemach autorytarnych - Hiszpanii, Filipin czy Portugalii.

Więcej informacji na temat pisma "Wolność i Solidarność" - TUTAJ

 

Kto kazał strzelać : Grudzień 70 / Barbara Seidler Gdańsk : Słowo/ obraz terytoria : Europejskie Centrum Solidarności. - 337, [3] s. : il. ; 25 cm. - ISBN 978-83-7453-003-3.

O Grudniu '70 mówią: Jaruzelski, Kliszko, Kociołek, Krzysztoporski, Namiotkiewicz, Szlachcic, Tejchma. Autorka zamieszcza list BP KPZR z 18 XII 1970 r., stenogramy z VII i VIII Plenum KC PZPR (20 XII 1970 i 6-7 II 1971), protokoły przesłuchań przed komisją Kruczka oraz listy Gomułki. Książka opatrzona ok. 250 ilustracjami (fotografie, dokumenty, rozkazy, plany rozmieszczenia wojska, listy – często nigdzie dotąd niepublikowane.

 

Czas Przełomu. Solidarność 1980-1981 / pod red. Wojciecha Polaka [i in.]. Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - [2], 1024, [6] s. : il. ; 25 cm. - ISBN 978-83-930472-8-4. Zagadnienia związane ze skomplikowaną działalnością „Solidarności” w latach 1980-1981 budzi duże zainteresowanie wśród naukowców i badaczy. Trwają dyskusje na temat wielu aspektów ówczesnych przemian. Książka niniejsza jest owocem interdyscyplinarnej konferencji naukowej, zorganizowanej w Gdańsku przez Europejskie Centrum Solidarności w dniach 10-11 czerwca 2010 roku . Okazją do podęcia dyskusji na tematy oscylujące wokół „Solidarności” była trzydziesta rocznica wydarzeń z 1980 roku. Zamieszczone testy w publikacji mają zróżnicowany charakter. Wynika to oczywiście z faktu, że „Solidarność” pełniła nie tylko rolę związku zawodowego, ale przede wszystkim ruchu społecznego, w którym społeczeństwo pokładało ogromne nadzieje. Niniejszy zbiór zawiera teksty dotyczące m. in. genezy „Solidarności”, strajków sierpniowych, organizowania się związku, działalności SB wobec związkowców, odzwierciedlenia przełomu solidarnościowego w kinie i działaniach artystycznych. Sądzimy , że wszystkie teksty są wartościowe i interesujące. Mamy też nadzieję, że prace opublikowane w niniejszym tomie przyczynią się do stworzenia w przyszłości syntetycznych wnikliwych opracowań, które całościowo opiszą te tak ciekawe i przełomowe czasy.   

 

"Nieliczni ekstremiści" : podziemna Solidarność w propagandzie stanu wojennego / Jan Olaszek Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 205 s. ; 23 cm. - (Biblioteka). - ISBN 978-83-930472-7-7. Praca magisterska wyłoniona w wyniku konkursu ECS/OBH na najlepszą pracę magisterską obejmującą tematykę związaną z historią „Solidarności” i opozycji demokratycznej w Polsce w latach 1970–1990. Celem tej pracy jest zarysowanie obrazu podziemnej „Solidarności” w propagandzie stanu wojennego. Przedstawione w niej zostały te cechu związku, które rządzący szczególnie eksponowali, oraz główne sposoby zdyskredytowania jego działaczy w oczach społeczeństwa […] Warto bliżej przyjrzeć się kreowanemu wówczas przez aparat propagandy obrazowi wroga. Sposób jego opisywania z jednej strony może powiedzieć o polityce twórców stanu wojennego, z drugiej pokazać, w jakiej atmosferze działać przyszło ludziom tworzącym solidarnościowe podziemie.
(J. Olaszek „Nieliczni ekstremiści. Podziemna solidarność w propagandzie stanu wojennego”, Wstęp)

 

Demokratyczna obywatelskość jako idea normatywna w koncepcjach polityczno-programowych polskiej opozycji w latach 1980-1989 / Małgorzata Michalewska-Pawlak Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 336, [2] s. ; 23 cm. - (Biblioteka). - ISBN 978-83-930472-9-1. Praca doktorska autorstwa Pani dr Małgorzaty Michalewskiej-Pawlak zatytułowana „Demokratyczna obywatelskość jako idea normatywna w koncepcjach polityczno-programowych polskiej opozycji w latach 1980-1989” stanowi cenną pozycję naukową. W pracy autorka nie analizuje struktur, organizacji, podziałów w obrębie polskiej opozycji lat 80-tych XX w., nie  zajmuje się opisem wszystkich koncepcji politycznych, pochodzących z wymienionego okresu. Udziela odpowiedzi na postawione pytania badawcze m.in. w jaki sposób opozycja rozumiała główne idee charakteryzujące obywatelskość?, jaka był treść i ewolucja obywatelskich postulatów i oczekiwań wobec komunistycznych władz?, jaki zakres, cele i formy aktywności obywatelskiej przejawiała polska opozycja kierunku realizacji obywatelskiego programu w latach 1980-1989?  Cel naukowy dysertacji, a mianowicie  rekonstrukcja normatywnej idei demokratycznej obywatelskości w Polsce w latach osiemdziesiątych został spełniony.

 

Solidarność u władzy : dziennik 1989-1993 / Waldemar Kuczyński Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 450, [6] s., [28] s. tabl. : il. ; 21cm. - ISBN 978-83-929813-9-8.

Dziennik obejmuje pierwsze, burzliwe lata Trzeciej Rzeczypospolitej: powstawanie rządu Tadeusza Mazowieckiego, konflikt z Lechem Wałęsą, wybory 1991 roku, powstawanie rządu Jana Olszewskiego, próby tworzenia wielkiej koalicji i konflikty na tym tle, kulisy upadku rządu Olszewskiego i tworzenia rządu Hanny Suchockiej, trudne  pożycie kierownictwa Unii Demokratycznej z rządem i Panią Premier, wreszcie upadek rządu." 
(Waldemar Kuczyński - ze Wstępu)

 

Od wojny do wolności : wybuch i konsekwencje II wojny światowej 1939-1989 / red. M. Andrzejewski [i in.] Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności : Muzeum II Wojny Światowej ; Warszawa : Wydawnictwo Naukowe Scholar, 2010. - 233, [1] s. : il. ; 22 cm. - ISBN 978-83-929813-8-1.

Jest to zapis konferencji „Od wojny do wolności. Wybuch i konsekwencje II wojny światowej 1939–1989”, która odbyła się w dniach 5-6 października w Gdańsku. Została tam podjęta tematyka wielkiego konfliktu XX wieku, podziału jaki wytworzył w Europie, problemu pamięci o bolesnych wydarzeniach, a jednocześnie zada pytanie o rolę Solidarności, Gdańska i Polski w wyprowadzeniu Europy z epoki powojennych podziałów. Projekt powstały w koedycji.

 

Narodziny Solidarności : kroniki sierpniowe / Marek Sterlingow [i in.] ; pod red. Macieja Drzewickiego i Marcina Ręczmina Gdańsk : Agora, 2010. - 288 s. : il. ; 23 cm. - (Biblioteka Gazety Wyborczej). - ISBN 978-83-268-0113-6.

Publikacja powstała na podstawie „Kronik sierpniowych", które w 25 zeszytach były dołączone do „Gazety Wyborczej" w 2005 roku pod redakcją Macieja Drzewickiego, Marcina Ręczmina, Pawła Wiejasa, Marka Górlikowskiego i Piotra Głuchowskiego. Łączy w sobie walory opracowania historyczno-naukowego z popularną i przystępną formą taką jak reportaż, portret czy wspomnienie. Opis najważniejszych wydarzeń i sylwetki bohaterów Sierpnia wzbogacone zostały informacjami doskonale oddającymi ówczesny kontekst i stan narodowego ducha. „Narodziny Solidarności" powstały dzięki wsparciu Europejskiego Centrum Solidarności, które służyło konsultacją naukową. Publikację wzbogaciła kolekcja fotografii ECS, często jeszcze nigdzie niepublikowanych.

 

Droga do Solidarności. 1975-1980 / [koncepcja albumu Zbigniew Gluza ; wybór i oprac. Agnieszka Dębska] Warszawa : Dom Spotkań z Historią : Fundacja Ośrodka Karta ; Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 212 s. : il. ; 25 cm. - ISBN 978-83-930472-2-2.

Album to portret polskiego społeczeństwa w drugiej połowie lat 70. na tle powstających struktur opozycji demokratycznej. Całość narracji została podzielona na siedem rozdziałów, przedstawiających kolejne fazy rozwoju sytuacji politycznej w Polsce. Cytowane w albumie teksty źródłowe stanowią reprezentatywny wybór ze wspomnień, dzienników, artykułów prasowych, przemówień, dokumentów i wierszy pochodzących z drugiej połowy lat 70. Warstwa tekstowa została dopełniona różnorodnymi fotografiami (zarówno ilustracyjnymi, jak i kontekstowymi - pokazującymi rozmaite wymiary życia) oraz dziełami sztuki, plakatami i rysunkami satyrycznymi z epoki. Droga do "Solidarności" wyróżnia się na tle publikacji rocznicowych - poprzez ukazanie tła społecznego, na którym możliwe było zaistnienie fenomenu "Solidarności".

 

Solidarność - doświadczenie i pamięć / Praca przygot. przez Ireneusza Krzemińskiego wraz z zespołem ; [Europejskie Centrum Solidarności ; Centrum Badania Opinii Społecznej] Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 350, [10] s. : il. ; 24 cm. - ISBN 978-83-930472-2-2.

To pierwsza, całościowa próba socjologicznego zbadania doświadczenia „Solidarności” w Polsce. Praca napisana pod kierunkiem prof. Ireneusza Krzemińskiego i kierowanej przez niego Pracowni Teorii Zmiany Społecznej, przy współpracy CBOS. Zawiera wyniki ogólnopolskiego sondażu, przeprowadzonego na próbie 1800 osób. Badania przeprowadzono w 10 miejscowościach, dawnych regionach „Solidarności”: Warszawa, Trójmiasto, Szczecin Bydgoszcz i Toruń, Lublin, Katowice, Ostrowiec Świętokrzyski, Starachowice i Skarżysko Kamienna oraz Poznań i Wrocław. Projekt socjologicznego badania Solidarności został zrealizowany w ramach obchodów 30. rocznicy podpisania Porozumień Sierpniowych i powstania NSZZ „Solidarność”.

 

Zbiory fotograficzne i filmowe w Internecie : aspekty prawne i technologiczne / [Maciej Barczewski i in. ; fot. Sandra Raciborska] Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 137, [1] s. : il. ; 25 cm. - ISBN 978-83-930472-3-9.

Zapis spotkania dedykowanego zbiorom fotograficznym i filmowym ze względu na ich powszechną obecność w zasobach zarówno bibliotek, jak też archiwów i muzeów oraz z powodu znaczącego miejsca, jakie zajmują w gromadzonych kolekcjach ECS. W zamierzeniu organizatora konferencja to pierwszy krok do forum wymiany idei i doświadczeń w szeroko pojętym obszarze na styku kultury, prawa i technologii wśród wszystkich zainteresowanych, a w szczególności praktyków, przedstawicieli instytucji kulturalnych zajmujących się gromadzeniem i udostępnianiem obiektów audiowizualnych oraz kwestiami cyfryzacji zbiorów i ich prezentacji w Internecie.

 

Korzenie Solidarności : 30-lecie Ruchu Młodej Polski / pod red. Grzegorza Grzelaka i Mirosława Rybickiego Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2010. - 111, [1] s. : il. ; 25 cm. + 2 dyski wideo (DVD-ROM). - ISBN 978-83-930472-0-8.

Jest to zapis spotkania, konferencji, uroczystości i in. wydarzeń, jakie miały miejscu w Gdański 2009 z okazji trzydziestej rocznicy utworzenia Ruchu Młodej Polski, jednej z organizacji opozycji demokratycznej, która wniosła swój wkład w dzieło budowy niepodległej i demokratycznej Rzeczypospolitej. Książka posiada serwis zdjęciowy - 96 fotografii.

 

Społeczeństwo kolejki : o doświadczeniach niedoboru 1945-1989 / Małgorzata Mazurek Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności ; Warszawa : "Trio", 2010. - 242, [1] s. : il. ; 21 cm. - (W Krainie PRL). - ISBN 978-83-7436-232-0.

Autorka zajęła się bardzo ważnym, by nie rzec kluczowym dla „realnego socjalizmu" problemem, czyli zwykłym codziennym funkcjonowaniem społeczeństwa w ramach gospodarki niedoboru. Przedmiotem badań jest „społeczeństwo kolejki" rozumiane jako zespół więzi i ról społecznych, powiązanych z doświadczeniem niedoboru w wymiarze społecznym, czyli kluczowy podział na oczekujących, petentów, klientów z jednej strony, z drugiej - dysponentów, decydujących o przydziale i dostępie do dóbr. Autorka pokazuje „spór o kontrolę nad dystrybucją towarów" jako konflikt podstawowy dla systemu realnego socjalizmu, przybierający różne formy w konkretnych kontekstach, występujący na różnych poziomach życia społecznego. prof. Elżbieta Tarkowska

 

Zadra : biografia Lecha Wałęsy / Jan Skórzyński Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 262, [4] s., 14 k. tabl. : il. ; 21 cm. - ISBN 978-83-927651-7-2.

Autor Jan Skórzyński (ur. 1954) jest doktorem historii i publicystą, autorem wielu książek o najnowszej historii Polski (m.in. Ugoda i rewolucja. Władza i opozycja 1985 - 1989; Od Solidarności do wolności; Kalendarium Solidarności 1980 - 1989, Rewolucja Okrągłego Stołu), członkiem Kolegium Historyczno - Programowego Europejskiego Centrum Solidarności. 

Opinie o książce:

Rzetelna, zwięzła biografia Lecha Wałęsy napisana przez kompetentnego badacza epoki Solidarności i początków III Rzeczpospolitej, między innymi autora wysoko ocenianej "Rewolucji Okrągłego Stołu" (Znak 2009). Z przekonaniem polecam biografię Wałęsy pióra Jana Skórzyńskiego. 
(Aleksander Hall)

To nie tylko biografia Lecha Wałęsy, to także historia powojennej Polski. Opowiada o tym, jak funkcjonowała i jak terroryzowała Polaków Służba Bezpieczeństwa, pokazuje ile trzeba było znaleźć w sobie odwagi, by się jej przeciwstawić. Książkę tę powinien przeczytać każdy Polak, który nie chce zapomnieć tej, minionej już, ery. Każdy, kto chce zrozumieć w jaki sposób Lech  Wałęsa odcisnął niezatarte piętno na historii świata. 
(Andrew Nagorski)

Pisanie biografii Lecha Wałęsy wymaga przede wszystkim spokoju, trzeźwości umysłu i uwolnienia się od skrajnych namiętności. Jan Skórzyński oddał przysługę czytelnikom pisząc o najbarwniejszej postaci współczesnej Polski bez emocjonalnego rozedrgania. Okazuje się, że malując obraz Wałęsy nie trzeba ani klęczeć ani używać wyłącznie czarnej farby. Niby to oczywiste, ale przed Skórzyńskim nikomu się to nie udało. Autorowi gratuluję, czytelnikom polecam. 
(Tomasz Lis)

 

Kwestie międzynarodowe w myśli opozycji demokratycznej w PRL 1976-1980 / Łukasz Jasiński Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 181 s. ; 23 cm. - (Biblioteka). - 978-83-929813-3-6.

ematyka niniejszej książki sięga do poglądów na problematykę międzynarodową, jakie reprezentowali autorzy publikujący w pismach wydawanych przez ugrupowania opozycji demokratycznej w latach 1976-1980, czyli od powstania KOR-u po strajk w Stoczni Gdańskiej w sierpniu 1980 roku. Powstanie „Solidarności", stworzyło całkowicie nową sytuację dla działających wcześniej grup opozycyjnych. Jak wiadomo, po sierpniu 80' duża cześć działaczy i współpracowników poszczególnych ugrupowań opozycji z drugiej połowy lat siedemdziesiątych włączyła się w tworzenie struktur „Solidarności", co zaowocowało praktycznym zamarciem funkcjonowania wcześniej działających ruchów dysydenckich. 
(Łukasz Jasiński - ze Wstępu)

 

Solidarność pokoleń : [materiały konferencyjne] / opieka nauk. Edmund Wnuk-Lipiński Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 62 s. : il. ; 25 cm. - ISBN 978-83-927651-1-0.

Referaty na konferencji wygłosili:  Michał Boni ,  Jerzy Hausner ,  Janusz Lewandowski oraz Edmund Wnuk-Lipiński. Komentarze: Bogdan Olszewski, Małgorzata Rusewicz. Moderator Janusz Erenc.
Uczestnicy konferencji  dyskutowali nad zaproponowaną przez Michała Boniego koncepcją polityki solidarności pokoleń zakładającej  kooperację między czterema grupami społecznymi:  najmłodszą generacją Polaków, rozpoczynającą właśnie edukację, pokoleniem  20-30-stolatków, czyli grupą właśnie zakładającą rodziny i  zaczynającą  karierę zawodową, generacją 50-ciolatków - zmagającą się z utrzymaniem na rynku pracy  oraz  pokoleniem najstarszych Polaków -  mających już za sobą aktywność zawodową, zmagających się z  problemem dostępu do usług opiekuńczych. 


Dla zrównoważonego rozwoju każda [generacja] jest istotna, każda wnosi swój potencjał. Perspektywa solidarności pokoleń buduje wrażliwość, myślenie o innych pokoleniach, politykę, która będzie nastawiona na wiele pokoleń. Niesłychanie istotne są też inwestycje w pokolenia: w edukację, w budowanie harmonii cyklu życia i cyklu kariery zawodowej, w edukację dorosłych, dłuższą aktywność zawodową i aktywne starzenie się - bo ono również przynosi ekonomicznie istotne, nie mówiąc o zdrowotnych i społecznych, efekty. Bardzo ważne jest przejście od welfare state do workfare state, państwa zorientowanego na pracę, przez pracę, ale bez zapominania o budowie welfare society - pomagania, solidarności horyzontalnej, organizacji pozarządowych ze wsparciem państwa oczywiście, ale z wyraźnym zaznaczeniem miejsca, podziału zadań i ról. 
(Michał Boni)

 

W przededniu wielkiej zmiany : Polska w roku 1988 [materiały konferencyjne] / red. Anna Korejwo ; opieka nauk. Andrzej Friszke Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 116 s. : il. ; 25 cm + dysk optyczny (CD ROM). - ISBN 978-83-927651-4-1.

25 listopada 2008 roku Europejskie Centrum Solidarności zorganizowało na Uniwersytecie Gdańskim konferencję na temat strajków roku 1988. Wzięli w niej udział politycy, historycy, działacze opozycyjni, samorządowcy, wykładowcy akademiccy oraz studenci. Publikacja zawiera referaty prelegentów: dr Wandy Jarząbek, prof. Wojciecha Morawskiego, dr hab. Antoniego Dudka, dr Jana Skórzyńskiego, Leszka Biernackiego, a także zapis panelu dyskusyjnego moderowanego przez prof. Andrzeja Friszke, w którym uczestniczyli Paweł Adamowicz, ks. Stanisław Bogdanowicz, Adam Kinaszewski, Bogdan Lis oraz Alojzy Szablewski.

 

W przededniu wielkiej zmiany : Okrągły Stół [materiały konferencyjne] / red. nauk. Aleksander Hall ; fot. Anna Beata Bohdziewicz ; [wstęp Maciej Zięba] Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 60, [4] s. : il. ; 25 cm + dysk optyczny (CD ROM). - ISBN 978-83-929813-0-5.

Publikacja zawiera materiał z konferencji zorganizowanej z okazji dwudziestej rocznicy obrad Okrągłego Stołu, która odbyła się 31 marca 2009 roku na Uniwersytecie Gdańskim. Wśród zaproszonych gości znaleźli się uczestnicy oraz ś wiadkowie wydarzeń 1989 roku: Lech Wałęsa, abp Tadeusz Gocłowski, Aleksander Hall, Aleksander Kwaśniewski, Tadeusz Mazowiecki, Janusz Reykowski oraz Grażyna Staniszewska. Referat wprowadzający wygłosił prof. Andrzej Paczkowski.

 

Solidarność i upadek komunizmu : Międzynarodowa konferencja, Warszawa - Gdańsk 3-4 czerwca 2009 / red. Violetta Kmiecik ; wstęp Maciej Zięba Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 163, [1] s. : il. ; 30 cm.

W konferencji (3-4.06, Warszawa-Gdańsk) uczestniczyli dawni opozycjoniści oraz przedstawiciele świata kultury, nauki, polityki z Niemiec, Rosji, Francji, Czech, Litwy, Bułgarii, Węgier, Rumunii i Ukrainy, którzy podzielili się refleksjami na temat wydarzeń roku 1989 w swoich krajach. Wśród zaproszonych gości znaleźli się m.in.: Bronisław Komorowski, Siergiej Kowalow, Vytautas Landsbergis, Jadwiga Staniszkis, Bogdan Borusewicz, Lech Wałęsa, Czech Vaclav Havel, Żelju Żelew, Donald Tusk. 
Wydarzenia roku 1989 miały szczególny charakter: nie były walką z bronią w ręku , ale obywatelskim sprzeciwem - Pokojową Rewolucją. Rzadko w  historii świata rewolucje wyrzekały się przemocy dokonując radykalnych zmian poprzez szerzenie pokoju, porozumienia i dialogu. Te dwa słowa - i , które zwykły stać ze sobą w sprzeczności, okazały się w roku 1989 i latach następnych słowami, które wyjątkowo trafnie opisywały dokonujące się przeobrażenia. 
(Maciej  Zięba - ze Wstępu)

 

Solidarność : pokojowa rewolucja [katalog wystawy] / red. Mirosław Chojecki Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 79, [1] s. : il. ; 25 cm. - ISBN 978-83-927651-0-3.

Wystawa została zaprezentowana po raz pierwszy w dniach 26 maja - 17 czerwca 2009 w parlamencie niemieckim z okazji 20. rocznicy przemian ustrojowych w Polsce. Jest ekspozycją multimedialną -  materiały filmowe, wybrane przez Mirosława Chojeckiego, prezentują proces wyzwalania się Polski spod komunistycznej dyktatury w latach 1945-1989 oraz konsekwencje upadku reżimu, w tym wejście do NATO i UE. Katalog wystawy swoją formą nawiązuje do nielegalnych wydawnictw „drugiego obiegu". Zamierzeniem jego autorów było oddanie atmosfery towarzyszącej czytaniu wydawnictw podziemnych, stąd liczne fotografie zostały starannie ukryte w składanych kartach za tekstem, a jego lektura wymaga uważności i wysiłku.

 

Szok wolności / Barbara Seidler Gdańsk : Słowo/ obraz terytoria : Europejskie Centrum Solidarności, cop. 2009. - 173, [3] s. : il. ; 24 cm. - ISBN 978-83-7453-924-1.

To był taki Sejm: powstał w efekcie porozumienia kończącego obrady Okrągłego Stołu (stąd nazwa kontraktowy), po wyborach, które odbyły się 4 czerwca 1989 roku. Pierwszą rzeczą, jaką wówczas rzucała się w oczy, był pędzący czas. I ogromna radość i swoboda - to było widać wszędzie wokół, na każdej ulicy. Ale niejako pod podszewką tej euforii czaił się zwykły strach. Nic nie było takie pewne, a pytanie: Czy Związek Radziecki spokojnie będzie patrzył na demontaż bloku wschodniego? wisiało w powietrzu. Zmienił się ustrój, a państwo nie było przystosowane do nowych zadań. Trzeba było opanować inflację, wydobyć kraj z gospodarczego dna, tworzyć nowe struktury, może dlatego prywatyzacja szła wolniej, niż niektórzy by chcieli.
Dziś łatwo powiedzieć: Za wolno to szło.
Ale byliśmy pierwsi.
I nie padł żaden strzał.
NIKT nie zginął.
I naród zwyciężył. Byliśmy wolni. 
Szok wolności" Barbary Seidler to zbiór reportaży z prac Sejmu X kadencji, publikowanych w latach 1989 - 1990 w „Życiu Literackim" i uzupełniony fragmentami dzienników sejmowych autorki. 
(Z okładki)

 

Gdański szkicownik : wiersze polskie 1984 - 2008 / Desmond Graham Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 59, [5], 59, [5] s. ; 23 cm. - ISBN 978-83-927651-3-4.

Gdański szkicownik jest zbiorem wierszy, który ukazał się w Gdańsku w dwudziestą rocznicę rozmów Okrągłego Stołu i stanowi swoistą kronikę ostatniego ćwierćwiecza polskiej historii. (...) Desmond Graham, angielski poeta i badacz literatury będąc świadkiem ówczesnych wydarzeń w Polsce, drobiazgowo notował swoje spostrzeżenia, sceny rodzajowe, rozmowy i zdarzenia. Po dwudziestu pięciu latach stało się jasne, że Gdańsk i rozgrywająca się tu historia znalazły swego rodzaju dziejopisa, który stworzył  - z tych wycinków (...) - kronikę, jaką mało które miasto może się poszczycić.
(...) Narracja wierszy Grahama to budowa plam światła i ciemności, negocjowanie szarych punktów, umiejętne poruszanie się w sprzecznościach. Najwyraźniej - również przywracanie pamięci. 

(Olga Kubińska, O Gdańskim szkicowniku Desmonda Grahama)

 

Wolność - zrób to sam / Czesław Bielecki Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 91, [5] s. ; 18 cm. - ISBN 978-83-927651-9-6.

Książka ukazała się w czterech wersjach językowych: polskiej, angielskiej, hiszpańskiej i rosyjskiej.
„Miałem to szczęście żeby przewodzić wyjątkowej rewolucji. W latach 1980 - 1989 bezkrwawo wygraliśmy walkę o wolność. Jeszcze w 1956 w Budapeszcie i w 1970 na polskim Wybrzeżu lała się krew. Zwycięskim strajkiem w Sierpniu 1980 rozpoczęliśmy demontaż komunizmu. Powstała „Solidarność". Łącząc miliony ludzi w Polsce, pokazaliśmy innym narodom jak wyrwać się totalitarnej niewoli. Trwaliśmy w oporze, a świat nas solidarnie wspierał. Okrągły Stół 1989, przy którym opozycja zawarła z władzą historyczny kompromis, stał się początkiem końca komunizmu i jego rządów kłamstwa. Tym, którzy chcą bez użycia przemocy wygrać własną walkę o wolność, rekomenduję książkę Czesława Bieleckiego. Jej sens zawiera się w tytule. Jeśli sam coś zrobisz dla wolności, to inni ci pomogą." 

(Lech Wałęsa - Z okładki)

 

Autorytety : Lech Bądkowski [katalog wystawy] / [zespół red. Violetta Kmiecik i in.] Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2009. - 40 s. : il. ; 18x25 cm.

Był człowiekiem wielu talentów [...].  Nie mam jednak wątpliwości, co do tego, że jego największym powołaniem była polityka. Miał format męża stanu i zapewne w wolnej Polsce byłby politykiem. Tę rolę mógł jednak wypełniać krótko- w przełomowym okresie od sierpnia 1980 roku do wprowadzenia stanu wojennego. Kontynuowanie jej uniemożliwił mu nie tyle stan wojenny, ile ciężka nieuleczalna choroba. Przez ogromną większość swego życia swoje główne powołanie zmuszony był realizować w formach zastępczych: jako pisarz, publicysta, działacz społeczny, a przede wszystkim autorytet środowiskowy, przygotowujący zespoły ludzkie do aktywnej działalności publicznej. Środowiska Zrzeszenia Kaszubsko- Pomorskiego, Ruchu Młodej Polski i gdańskich liberałów zawdzięczają mu wiele. 
(Aleksander Hall, www.badkowski.pl.)

 

Ekonomia Solidarności : Lech Wałęsa, Tadeusz Mazowiecki i Leszek Balcerowicz w rozmowie z Maciejem Ziębą [materiały konferencyjne] / komentarz Jeffrey Sachs Gdańsk : Europejskie Centrum Solidarności, 2008. - 42, [2] s. : il. ; 24 cm.

Debata głównych architektów przemian w Polsce w  latach   1989-2008  odbyła się w historycznej Stoczni Gdańskiej 27 czerwca 2008 w ramach projektów zewnętrznych  Upowszechnianie ekonomii społecznej w Polsce na podstawie doświadczeń PIW EQUAL oraz PROMES - Promocja Ekonomii Społecznej. 
Dla mnie solidarność polega na tym, że ktoś dobrowolnie świadczy na rzecz innego człowieka. Kiedyś nazywaliśmy to altruizmem. Albo ludzie pomagają sobie nawzajem na zasadach nierynkowych. Towarzystwa samopomocy. Jednym z rozpowszechnionych mitów jest to, że rynek wypiera solidarność. Nie. Gdzie jest najwięcej wolnego rynku na świecie? W Stanach Zjednoczonych. Państwo jest tam stosunkowo ograniczone. Gdzie jest najwięcej trzeciego sektora, tej właśnie niepaństwowej solidarności? Czy w Stanach Zjednoczonych, czy w Europie zachodniej? W Stanach Zjednoczonych jest więcej. Bo jak jest duże państwo, to ono zabiera ludziom dużo pieniędzy, w związku z tym mają mniej, aby dzielić się z innymi. A ponadto duże państwo, zwłaszcza socjalne, wytwarza u ludzi wrażenie, że to państwo zwalnia ich z solidarności.  
(Leszek Balcerowicz)

 

 

© Copyright by ECS - Europejskie Centrum Solidarności, 2009 Projekt i wykonanie: www.br-design.pl